Góc nhìn: Thực trạng chuyển đổi số cấp xã phường hiện nay

Chuyển đổi số cấp xã, phường là nền tảng quan trọng để hình thành chính quyền số và nâng cao chất lượng phục vụ người dân ngay từ cấp cơ sở. Nhà nước liên tục chỉ đạo và vào cuộc nhanh chóng, quyết liệt trong tiến trình chuyển đổi số. 

Bài viết dưới đây sẽ phân tích rõ thực trạng chuyển đổi số cấp xã, phường hiện nay và những vấn đề cần ưu tiên tháo gỡ trong giai đoạn sắp đến.

Thực trạng chuyển đổi số xã phường hiện nay

Nhà nước đang chỉ đạo chuyển đổi số nhanh chóng, quyết liệt trên cả nước 

Đảng và Nhà nước liên tục chỉ đạo và vào cuộc nhanh chóng, quyết liệt trong tiến trình chuyển đổi số cấp xã, phường. Minh chứng là các văn bản chỉ đạo kịp thời như Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, Đề án 06, Quyết định số 942/QĐ-TTg,… Các hội nghị, hội thảo cũng được tổ chức thường xuyên nhằm hỗ trợ cho các địa phương trong chuyển đổi số.

Những minh chứng thể hiện sự quyết tâm chính trị của Đảng, Nhà nước với khát vọng lớn, tầm nhìn chiến lược, tư duy đột phá, tận dụng tối đa thời cơ, thuận lợi do cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 mang lại để thực hiện chuyển đổi số quốc gia thành công. 

Với thực tiễn Việt Nam, trong giai đoạn từ nay tới năm 2031, thứ tự ưu tiên nên là chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và khoa học công nghệ. Về chuyển đổi số, chuyển đổi, thay đổi cách thức vận hành là chính, chiếm 70%, còn 30% là công nghệ và cần làm ngay 100% vì có nền tảng số. (Báo chính phủ)

Chuyển đổi số xã phường đang đạt được kết quả tích cực

Tính đến quý II/2025, xếp hạng Chính phủ số của Việt Nam tăng 15 bậc, lên vị trí 71/193 quốc gia, vùng lãnh thổ (Theo cục Chuyển đổi số quốc gia - Bộ Khoa học và Công nghệ). Tỷ lệ hồ sơ trực tuyến toàn trình tính đến tháng 7/2025 đạt 39,85% (khối Bộ 51,85%, khối tỉnh 15,08%), tăng 4,24% so với năm 2024. Trên phương diện xã hội số, đã cấp 17,5 triệu căn cước công dân, 64 triệu tài khoản VNeID với 48 tiện ích, ghi nhận 1,5 triệu lượt sử dụng mỗi ngày.  

Kết nối hệ thống và triển khai dịch vụ công trực tuyến 

Nhiều địa phương đã hoàn thành các nhiệm vụ trọng tâm về phát triển chính quyền điện tử và dịch vụ công trực tuyến theo kế hoạch quốc gia. Bộ ngành và địa phương đã hoàn thành việc:

Triển khai 241/241 thủ tục hành chính liên quan đến doanh nghiệp, đạt 100% nhiệm vụ theo kế hoạch năm 2025.

Hoàn thành việc cấu trúc lại 265/265 quy trình xử lý thủ tục tại các cơ quan và kết nối hệ thống thông tin đến 3.321 xã và phường trên toàn quốc.

Thống kê này cho thấy tỷ lệ xử lý hồ sơ điện tử tại cấp xã, phường đã được mở rộng đáng kể và liên thông với dịch vụ công quốc gia, tạo điều kiện thúc đẩy xử lý thủ tục nhanh hơn, minh bạch hơn.

Hà Nội hiện là địa phương tiên phong trong chuyển đổi số cấp cơ sở

Hà Nội hiện là địa phương tiên phong trong chuyển đổi số cấp cơ sở. Thành phố đã triển khai nhiều mô hình thí điểm hiệu quả như ứng dụng “Công dân Thủ đô số – iHaNoi”, Sổ sức khỏe điện tử, cấp lý lịch tư pháp qua VNeID. Đặc biệt, việc phân cấp 597 thủ tục hành chính xuống xã, phường đã giúp chuyển đổi số thực sự đi vào đời sống người dân và hoạt động của chính quyền cơ sở.

Tại Đà Nẵng, tính đến 30/10/2025 thành phố đã triển khai 2.118 dịch vụ công toàn trình (DVCTT) trên tổng số 2.226 thủ tục hành chính (TTHC) đạt tỷ lệ 95%, trong đó 100% TTHC đủ điều kiện đã triển khai 1.033 DVCTT toàn trình, tỷ lệ hồ sơ trực tuyến đạt 77,5%, tỷ lệ hồ sơ trực tuyến toàn trình đạt 66%. Ra mắt các nền tảng dùng chung của thành phố, như Da Nang Smart City, Cổng dịch vụ công trực tuyến, các tiện ích số…

Sở Khoa học và Công nghệ TP. Đà Nẵng cho biết, toàn thành phố hiện có 3.771 Tổ công nghệ số cộng đồng với gần 24.536 thành viên. Tất cả phường, xã đã thành lập Tổ công nghệ số cộng đồng, mỗi tổ có ít nhất 7 thành viên, Tổ trưởng Tổ dân phố/khu dân cư/thôn (Tổ trưởng); Bí thư Đoàn Thanh niên (Tổ phó), đại diện công an khu vực, tổ chức đoàn thể cơ sở, cán bộ khoa học - công nghệ, nhân viên doanh nghiệp công nghệ số và người dân.

Những hạn chế và tồn tại phổ biến

Thứ nhất, việc triển khai chuyển đổi số ở cấp xã, phường đôi khi còn thiếu đồng bộ. Nhiều nơi mới dừng ở mức “tin học hóa”, các phần mềm hoạt động rời rạc, chưa liên thông dữ liệu và chưa tạo ra thay đổi rõ rệt trong quản lý, vận hành.

Thứ hai, chất lượng và khả năng khai thác dữ liệu còn hạn chế. Hồ sơ số hóa ở một số địa phương vẫn mang tính hình thức, dữ liệu chưa chuẩn hóa, cập nhật chưa thường xuyên và chưa được sử dụng hiệu quả cho phân tích, dự báo hay hỗ trợ ra quyết định.

Thứ ba, nguồn nhân lực công nghệ tại cơ sở còn thiếu và yếu. Việc thiếu cán bộ chuyên trách CNTT khiến quá trình vận hành, bảo trì và nâng cấp hệ thống số gặp nhiều khó khăn.

Cuối cùng, khoảng cách giữa công nghệ và người dân vẫn tồn tại, đặc biệt ở vùng nông thôn, vùng sâu xa. Thói quen dùng giấy tờ truyền thống và hạn chế về kỹ năng số cho thấy chuyển đổi số cần đi kèm truyền thông, hướng dẫn và nâng cao năng lực số cộng đồng.

Giải pháp phục vụ chuyển đổi số xã phường tại VR360

Giải pháp Bản đồ số thông minh VR360 hỗ trợ xã/phường xây dựng hệ sinh thái số toàn diện, trực quan và dễ triển khai. 

Giải pháp VR360 cho phép số hóa toàn bộ các điểm đến, di tích, không gian công cộng và địa chỉ đỏ trên một hệ thống bản đồ thống nhất. Người dân và du khách có thể tham quan từ xa chỉ với một cú chạm, đồng thời kết nối các địa điểm thành hành trình trải nghiệm liền mạch, trực quan và dễ tiếp cận. 

Hệ thống VR360 được tích hợp hơn 30+ tính năng hỗ trợ trải nghiệm và quản lý, nổi bật gồm: thuyết minh tự động đa ngôn ngữ, nhãn thông tin và định vị bản đồ, tích hợp Chatbot AI hỗ trợ tra cứu nhanh, hệ thống đánh giá điểm đến, phản hồi cộng đồng...

Thông qua bản đồ số thông minh, địa phương có thể tái hiện sống động:

• Di tích lịch sử, địa chỉ đỏ
• Điểm du lịch sinh thái, làng nghề
• Không gian văn hóa, lễ hội
• Trụ sở hành chính, trung tâm dịch vụ công

Giải pháp giúp lan tỏa hình ảnh địa phương hiện đại, minh bạch và thân thiện trong môi trường số.

VR360 đã đồng hành cùng hơn 35+ xã/phường và tỉnh/thành phố, thực hiện 200+ dự án số hóa di tích – du lịch, góp phần thúc đẩy chuyển đổi số từ cấp cơ sở theo hướng hiệu quả và bền vững.

Chuyển đổi số cấp xã, phường đang bước vào giai đoạn quan trọng nhưng vẫn đối mặt với nhiều thách thức về hạ tầng, dữ liệu, nhân lực và mức độ tham gia của người dân. Để chuyển đổi số thực sự đi vào chiều sâu, các địa phương cần tập trung vào triển khai đồng bộ nền tảng dùng chung, chuẩn hóa dữ liệu và phát triển các giải pháp trực quan, dễ tiếp cận. Hy vọng với những thông tin về thực trạng chuyển đổi số cấp xã phường đã giúp bạn có cái nhìn rõ hơn về những điểm nghẽn hiện nay cũng như yêu cầu cấp thiết trong giai đoạn tới.